https://www.sporunuyap7.com/sitemap_index.xml
Durum Hal Ekleri Belirtme Yönelme Bulunma çıkma Yaklaşma Hali - Rüya Tabirleri
Anasayfa » Haber » Durum Hal Ekleri Belirtme Yönelme Bulunma çıkma Yaklaşma Hali

Durum Hal Ekleri Belirtme Yönelme Bulunma çıkma Yaklaşma Hali

İsimler hakkında kapsamlı bilgi (durum ekleri)

İsimleri isimlere, edatlara ve genel olarak fiillere bağlayan eklere, ismin cümle içinde farklı anlam ilişkileri kurmasını sağlayan yalın durum ekleri (durum ekleri) denir. İsmin bu ekleri aldığı yeni atamalara isim halleri de denir.

Durum ekleri ismin işlevini değiştirirken anlamını değiştirmez. Bu ekleri insanların giydiği giysilere benzetebiliriz: Tıpkı hava şartlarına, gittiğimiz yerlere ve yaşımıza göre farklı giysiler giydiğimiz gibi, isimler de içinde bulundukları cümleye göre farklı ekler alırlar.

Nasıl farklı giyindiğimizde değişmediğimiz gibi, isimler de aynı kalıyor, dolayısıyla isimler farklı ekleri aldıklarında da değişmiyorlar. Aynı anlamı koruyor. Durum ekleri isimlere ünlü ve ünsüz uyumu takip edilerek eklenir.
İsimler ve kısaltmalar için durum ekleri kesme işaretiyle ayrılır.
İsimler cümle unsuru olarak işlev görürken beş farklı konumda karşımıza çıkarlar.

Adı belirtmek için durum soneki (-i) (yükleme durumu uzantısı)

İsme kesinlik verir ve onu bir sonraki fiile bağlar ve ismin o fiilin etkisinde olduğunu gösterir.
“Kağıdı yırttım.” -ı eki bilinen bir kağıdın yırtıldığını belirtir.
“Kağıdı yırttım.” Cümlede herhangi bir kağıdın yırtıldığı anlaşılmaktadır.
-i gösterge eki, -i iyelik eki ile karıştırılmamalıdır.
“Bu Aişe’nin kalemidir” cümlesinden kalemin Aişe’ye ait olduğu anlaşılmaktadır.
“Bu kalemi Aisha’ya ver.” Cümle, kalemin verme eyleminden etkileneceğini belirtir.

İsim (-e) Tutum Tutum Eki (Yaklaşma Durumu Eki)

İsmi fiile yani yükleme bağlayan isim hâlidir ve genellikle fiilin isme yaklaştığını ve yöneldiğini gösterir. “Eve gidiyorum” cümlesinde isme eklenen -e eki, isim ile fiil arasında bağlantı kurarak, gitmek fiilinin eve gitmek olduğunu belirtir. Bu eke yaklaşan durum eki ya da başka bir deyişle bildiren durum eki denir.

Bir ismin -e durumu genellikle fiilin yönünü gösterir; Ama anlamı çok geniştir. -e durum, fiil isim

a) Amaca yönelik bağlantılar: “Çocuğa ayakkabı giydirdim.”
b) Faizli ve değerli tahviller:
“Beş liraya aldım.”
c) Zamanla ilgilidir: “Toplantı piyasaya bağlıdır.”
ç) dünyevî kaygı ile bağdaştırılır: “Şuraya buraya çöp atmayın!”
d) Mecazi olarak önemli bağlantılar:
“Bu sözler yazılmadı.”
İsmin -e biçimi genellikle ismi fiile bağlar; Ama bir de adı var, yok, gerekli, gerekli gibi kelimelerle bağdaştırdığını görüyoruz:
“Köpek için et var, kedi için değil.”
Bu kitap Ahmed için gereklidir. “
Ek olarak, -e durumu, zarf tamlamalarını ve klişeleri tanımlar:
eve doğru, bana doğru, karşıdan, nefes nefese,
Akşama, sabaha, ileri geri, üstelik öne çıkmaya…

İsmin varlık eki (artık durum eki)

İsmi fiil ile ilişkilendiren ve genellikle ismin içine fiilin kendi başına, üzerinde, üzerinde gerçekleştiğini belirtmek için giren durumdur.
“Kulübede yaşadılar.” Cümlede hut kelimesine eklenen -de eki hut fiilini birbirine bağlayarak yaşama eyleminin kulübede gerçekleştiğini gösterir.
Bir ismin -de biçimi genellikle fiilin nerede geçtiğini gösterir.
Ancak farklı kelimeler arasında farklı anlam ilişkileri kurduğu da görülmektedir.

a) Uzunluk hakkında fikir verir:
“yoldan üç kilometre uzakta”
b) Süre hakkında fikir verir:
Altmış beş yaşında emekli oldu.
c) Zaman, “İstanbul 1453’te fethedildi” diye düşünür.
d) Durumsal akıl yürütme sağlar:
“Her şey yolunda.”
“Bu halde gidemezsin.”
d) Yer hakkında fikir verir:
Bir gece Edirne’de kaldı.
İsim durumu genellikle ismi fiile bağlar; Ama bir de adı var, yok, gerekli, gerekli gibi kelimelerle bağdaştırdığını görüyoruz:

“Sokakta gürültü var, evde değil.”
“Sahnede ihtiyacın olan ses.”
İsim durumu genellikle bir ismi bir fiille ilişkilendirir. Bazı cümlelerde fiil telaffuz edilmez ve bu cümlelerde -de isim ile bu gizli fiilleri birleştirir.
Bu tablo duvarda güzel = Bu tablo duvarda olduğu sürece güzel.
Çırpılmış yumurta = çırpılmış yumurta.
Ek olarak, zarf tamlamaları ve klişeler de -de durumunu oluşturur:
El ele, baş başa, en sonunda kırk yılda bir
Haftada bir avucunuzun içinde olmayan dillerle dolaşıyorsunuz..,

– İsimden ayrılma davasının eklenmesi (çıkış ve yer değiştirme)

İsim hali, ismi fiile bağlayan ve genellikle fiilin kendisinden uzaklaştığını belirtmek için isme giren durumdur.
“Sinemadan geliyor.” Cümlesinde sinema kelimesine eklenen -den eki, sinema kelimesini fiil ile ilişkilendirmekte ve geliş görevinin sinema ile başladığını açıkça ortaya koymaktadır.
Bu bakımdan, bu durum isim -e durumuna benzer.
-den durum eki genellikle fiilin nereden çıktığını gösterir;
Ancak bunun yanı sıra bütün kelime türleri arasında farklı anlam ilişkileri kurduğu da görülmektedir.

a) bir ismi bir fiil ile bir zihin fikri ile ilişkilendirir:
“Korktuğu için ona geldi.”
b) bir ismi bir fiil ile miktar fikri ile ilişkilendirir:
“Ben bu yemekten yedim, hoşaf içmedim.”
c) İsim aslında zamanın düşüncesiyle bağlantılıdır:
“Feribot aç gitti.”
“Bu yasa, yönetmelik döneminden kalmadır.”
d) gerçek ismi fiyat fikri ile ilişkilendirir:
“Bu yüzden karpuz kilosu aldım.”
Bir elmanın ağırlığı ne kadardır?
e) İsim aslında maliyet fikri ile bağlantılıdır:
Bu kitabı ne kadara satın aldı?
f) menşe veya
Kendisiyle ilgili bir şeyin cinsel olduğuna dikkat çekiyor:
“Kurt bir köpek hayvanıdır.”
g) durumun genel bir nitelikle ilgisini gösterir:
“En büyük erdemlerden biri iyilikseverliktir.”
ğ) İki kelimeyi üstünlük fikri ile birleştirir, derece: “evden yüksek kulübeye.”
“Ekşi erik sirkesi.”
h) ismi süre fikri ile ilişkilendirir:
Bir yıl on iki aydır.
“Hafta yedi günden oluşur.”
i) Nesnelerin neyden yapıldığını gösterir:
“Kış yünden, yaz pamuktan yapılır.”
Ayrıca -den davasının ifadeler ve basmakalıplar oluşturduğunu görüyoruz:
Öte yandan sabahtan sabaha, akşamdan akşama,
Öte yandan, lütuf düşmesi için ekmeğe ulaşılamıyor, gölden su geliyor…

Yalın İsim (basit isim)

İsmin hâl eklerinden herhangi birini almadığı hâl, isim hâlidir. Çoğul ve iyelik ekli isimler, diğer durum eklerini almadıkları için basit kabul edilirler. Basit durumdaki isimler cümlede aşağıdaki görevlerde bulunabilir.

a) İsmin eylemden etkilendiğini gösterir.
“kuş vuruşu”
b) ismin bir eylem gerçekleştirdiğini gösterir
“kuş şarkı söylüyor”
c) adın tanımlandığını gösterir
“Kuş bir hayvandır.”
d) ismin bir zaman zarfı olduğunu gösterir.
“Dün okula gittim.”
Başka bir kaynak:

Vaka ekleri:

İsimler, tamlamalarda ve cümlelerde diğer kelimelerle ilişkileri sırasında ilişkinin türüne bağlı olarak farklı durumlarda bulunur. Bu ilişkileri oluştururken isimler hep aynı konumdadır ve ilişkinin türüne göre ayrı durumlara girerler. Yani ismin halleri, ismin başka kelimelerle ilişkilendirildiği hallerdir.

Her durum, her dönemle bir tür ilişkiyi ifade eder ve ilişkinin her ifadesi için isim, bir durumda bir durumda bulunur ve isim bazen bu ilişkileri kaybeder; Ancak birkaç kez son ekler eklenerek ifade edilir, yani ismin biçimleri bazen son ekler olmadan, ancak daha sık olarak son eklerle ifade edilir.

İsimleri farklı ilişkileri için farklı durumlara sokan ekler aşağıda verilmiştir ve isimlerin etraflarındaki kelimelerle olan ilişkileri iki kısma ayrılmıştır. Biri ismin kendisine tabi olan unsurlarla olan ilişkisi, diğeri ise ismin kendisine tabi olmayan ve tabi olduğu unsurlarla olan ilişkisidir.

İyelik ekleri, bir ismin öznesiyle olan ilişkisini garanti eden eylem ekleridir. Hal ekleri ise bir ismi tabi olduğu ve tabi olmadığı unsurlarla ilişkilendiren eklerdir. Bu ekler isimleri, özellikle de edatları bağlayarak birçok ilişkiyi sağlar. Birçok isim, edat ve fiil kombinasyonu içeren cümleler bu ilişkilerden doğar.

Durum ekleri, temelde bir ismi fiile bağlayan son eklerdir. İsim bir edatla ilişkilendirilirse ilk sırada gelir. Yalın çekim ekleri denilince akla durum ekleri gelir.

Türkçede isimlerin ifade ettiği hallere göre hal ekleri

1- Nominal Durum (Yumuşak Durum):

Bu durum, karşılık geldiği nesne ve ona ait olan isim dışında herhangi bir bağıntı ifade etmeyen bir ismin durumudur. Yani isimlerin başka bir öğeye bağlı olmayan tekil, çoğul ve kurallı iyelik biçimleri onların kurallı biçimleridir. Örneğin: taş ve ev tekilliğin basit biçimidir, taşlar ve evler çoğulluğun basit biçimidir ve benim taşım ve evlerimiz mülkiyetin basit biçimidir. Bu durumda Türkçede notasyon şekli yoktur. Yalın durum her zaman kesintisiz durumdur.

2- İade davası (faiz davası):

Bu durum, bir ismin başka bir isimle ilişkisini ifade eden halidir.

3- İddia konusu olay (mevcut hali): – Dava konusu olay:

Bu durum, doğrudan geçişli fiillerin etkisi altında olduğunu ifade eden isim durumudur. Bu hal ekleri belirtme hâli ekleridir. Durum ekleri, isim ile fiil arasında bağlantı sağlayan durum ekleridir.

4- Menşe durumu (yaklaşma durumu): – Elektronik durum:

Yaklaşımını ifade eden fiillerle isim teması durumudur. Bu durum her zaman bir ektir ve eki bir yönelme ekidir. Edat eki, bir ismi fiile bağlayan ektir.

5- Sitenin durumu (mevcudiyet durumu): – Durum:

Varlığı ifade eden fiillerle ilişkilendirildiği gösterilen isim halidir. Bu durumda her zaman bir ektir ve eki konum ekidir. İsim ile fiili birleştiren bir ektir.

“Battal Gazi Destanı (Battal-Adı) Mevlana Celaleddin-i Rumi”

Diğer gönderilerimize göz at

Yorum yapın